اثر قواعد مالی ضد ادواری بر اقتصاد ایران با تأکید بر بخش نفت (با وجود صندوق توسعه ملی

نوع مقاله: فصلنامه پژوهش های رشد توسعه اقتصادی

نویسندگان

1 استادیار بخش اقتصاد، دانشگاه خلیج فارس

2 استادیار بخش اقتصاد، دانشگاه یزد، یزد، ایران

3 دانشجوی دکتری اقتصادی دانشگاه یزد، یزد، ایران

چکیده

طی دهه‌های گذشته، اقتصاد کشورهای جهان بطور پیوسته دچار نوسانات اقتصادی، بروز ادوار تجاری و چرخه‌های رونق و رکود شده‌اند. قواعد مالی به‌عنوان یکی از مهم‌ترین ابزار دولت با هدف ثبات سازی و کاهش نوسانات در طی ادوار تجاری می‌باشند. همیشه ذهن بسیاری از سیاست‌گذاران درگیر این مسئله است که در دوران رونق یا رکود اقتصادی، چگونه سیاستی را باید مدنظر قرار دهند. در واقع سیاست‌گذاران با این سؤال روبه‌رو هستند که در طول ادوار تجاری، باید از قواعد مالی استفاده شود یا خیر ؟ در پاسخ به این سؤال، پژوهش حاضر با استفاده از مدل تعادل عمومی پویای تصادفی که شامل خانوارها با افق برنامه‌ریزی نامحدود، بنگاه تولید کننده کالای نهایی، بنگاه‌های تولید‌کننده کالای واسطه‌ای، دولت-مقام پولی، بخش نفت و صندوق توسعه ملی می‌باشد، به سناریوسازی در دو حالت اعمال قاعده مالی ضدادواری و عدم اجرای آن پرداخته است. یافته‌های پژوهش نشان داد که در مورد تکانه نفتی، قاعده مالی ضدادواری مبتنی بر درآمدهای نفتی، شدت نوسانات متغیرهای کلان اقتصادی را در مقایسه با عدم وجود قاعده مالی، کاهش داده است. همچنین در مورد تکانه پولی، تفاوت محسوسی در اثرگذاری اجرای قاعده مالی نسبت به عدم اعمال آن مشاهده نشده است. 

کلیدواژه‌ها

موضوعات


عنوان مقاله [English]

The Effect of Countercyclical Fiscal Rules on the Iranian Economy with an Emphasis on the Oil Sector (with the National Development Fund)

نویسندگان [English]

  • Hadi keshavarz 1
  • hossein ali danesh 2
  • Habib Ansari Samani 2
  • davood farhadi 3
1 Assistant Professor, Department of Economics, Persian Gulf University, Iran
2 Assistant Professor, Department of Economics,Yazd University, Iran
3 Ph.D. Student, Department of Economics, Yazd University, Iran
چکیده [English]

Over the past decades, the economies of the world have continually experienced economic fluctuations, business cycles, and cycles of boom and recession. Fiscal rules are one of the most important tools of the government with the goal of stabilizing and reducing fluctuations during the business cycle. It is always the minds of many policymakers who are involved in the question of how a policy should be considered during a period of boom or recession. In fact, policy makers are confronted with the question of whether fiscal rules should be used during business cycles. In response to this question, the present study uses a dynamic stochastic general equilibrium (DSGE) model and modeling the National Development Fund to scenario in two modes of applying counterycyclical fiscal rule and its non-implementation. The findings of the study showed that, in the case of petty impacts, a counterycyclical fiscal rule based on oil revenues has reduced the intensity of fluctuations of macroeconomic variables compared to the absence of a fiscal rule. Also, in the case of monetary impulse, there is not a significant difference in the effectiveness of the implementation of the fiscal rules or its non-implementation.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Fiscal rules
  • Countercyclical
  • Oil
  • DSGE

بهرامی، جاوید و رافعی، میثم (1393). "عکس‏‌العمل‏‌های مالی مناسب در برابر تکانه‏‌های تصادفی (رهیافت تعادل عمومی پویای تصادفی)". پژوهش‌های اقتصادی ایران، دوره 19، شماره 58، 37-1.‎

رستم‌زاده، پرویز و گودرزی فراهانی، یزدان (1396). "پیش‌بینی وقوع سیکل‎های تجاری در اقتصاد ایران با استفاده از فیلترهای میان گذر". سیاست‌گذاری اقتصادی، دوره 9، شماره 18، 64-41.

رضایی، ابراهیم (1395). "سیاست‌گذاری مؤثر مالیاتی در بستر ادوار تجاری". پژوهشنامه مالیات، دوره 24، شماره 29، 163-131.

زارعی، ژاله (1394). "رفتار چرخه‌ای سیاست مالی و عوامل مؤثر بر آن با تأکید بر نقش قواعد مالی". فصلنامه پژوهش‌های پولی- بانکی، دوره 8، شماره 26، 569-543.

صمدی، علی‌حسین و اوجی‌مهر، سکینه (1390). "ارزیابی ماهیت سیاست مالی و بررسی خاصیت رفتار ادواری آن: مورد ایران". جستارهای اقتصادی ایران، دوره 8، شماره 16، 75-49.

طیب‌نیا، علی و قاسمی، فاطمه (1389). "اندازه‌گیری چرخه‌های تجاری در ایران". تحقیقات اقتصادی، دوره 45، شماره 92، 206-183.

غیبی هاشم آبادی، اکرم؛ رزمی، سید محمدجواد؛ ناجی میدانی، علی اکبر و کریم‌زاده، مصطفی (1396). "تکانه‌های نفتی و پویایی‌های صندوق توسعه ملی؛ رویکرد تعادل عمومی تصادفی پویا". مدل‌سازی اقتصادسنجی، دوره 2، شماره 3، 64-33.‎

قاسمی، محمد و مهاجری، پریسا (1394). "قواعد مالی مناسب برای سیاست‌گذاری مالی در ایران". برنامه‌ریزی و بودجه، دوره 2، شماره 20، 84-59.

کریمی پتانلار، سعید؛ جعفری صمیمی؛ احمد و لعل خضری، حمید (1397). "اثرات سیاست تحکیم مالی بر متغیرهای مهم اقتصاد کلان ایران با تأکید بر رشد تولید: رویکرد FAVAR". فصلنامه علمی پژوهشی پژوهش‌های رشد و توسعه اقتصادی، دوره 9، شماره 33، 40-15.

گل‌خندان، ابوالقاسم (1394). "چرخه‌های تجاری اقتصاد ایران طی دوره 1389-1368". تحقیقات توسعه اقتصادی، دوره 5، شماره 17، 104-83.

گلستانی، شهرام؛ جوقینی، عباس و خراسانی، محمود (1391). "بررسی همزمانی سیکل‌های تجاری اعضای اوپک با درآمدهای نفتی". فصلنامه علمی پژوهشی پژوهش‌های رشد و توسعه اقتصادی، دوره 2، شماره 8، 68-51.

مولایی، محمد و گلخندان، ابوالقاسم (1392). "سیکل‌های تجاری اقتصاد آمریکا و مقایسه موردی با اقتصاد ایران". پژوهش‌های اقتصادی، دوره 4، شماره 17، 253-229.

هادیان، ابراهیم و هاشم‌پور، محمدرضا (1382). "شناسایی چرخه‌های تجاری در اقتصاد ایران". پژوهش‌های اقتصادی ایران، دوره 5، شماره 15، 120-93.

هوشمند، محمود؛ فلاحی، محمدعلی و توکلی قوچانی، سپیده (1387). "تحلیل ادوار تجاری در اقتصاد ایران با استفاده از فیلتر هادریک پرسکات". مجله دانش و توسعه، دوره 15، شماره 22، 55-29.

Abdih, Y., Lopez-Murphy, P., Roitman, A. & Sahay, R. (2010). “The Cyclicality of Fiscal Policy In The Middle East and Central Asia: Is The Current Crisis Different?”. IMF Working Paper. WP/10/68.

Adler, G. & Sosa, S. (2014). “Commodity Price Cycles: the Perils of Mismanaging the Boom”. Latin America: New Challenges to Growth and Stability, International Monetary Fund.

Algozhina, A. (2016). “Monetary Policy Rule, Exchange Rate Regime, and Fiscal Policy Cyclicality in a Developing Oil Economy”. CERGE-EI Working Paper Series, (572).

Algozhina, A. (2017). “Monetary and Fiscal Policy in Emerging Open Economics”. Center for Economics Research and Graduate Education, Charles University.

Ardanaz, M., Pinto, P. M. & Pinto, S. M. (2010). “Fiscal Policy in Good Times and Bad Times: Endogenous Time Horizons and Procyclical Spending in Argentina”. Paper Prepared for Delivery at Politics in The New Hard Time. The Great Recession and Contemporary Politics, A Conference in Honor of Peter A Gourevitch.

Barro, R. J. (1979). “On the Determination of the Public Debt”. Journal of political Economy, (5, Part 1)87, 940-971.

Battaglini, M. & Coate, S. (2008). “Fiscal Policy Over the Real Business Cycle: A Positive Theory”. NBER Working Paper No. 14047.

Bjørnland, H. C. & Thorsrud, L. A. (2019). “Commodity Prices and Fiscal Policy Design: Procyclical Despite a Rule”. Journal of Applied Econometrics, 34(2), 161-180.

Bova, E., Medas, P. A. & Poghosyan, T. (2016). “Macroeconomic Stability in Resource-Rich Countries: The Role of Fiscal Policy”. IMF Working Paper, No. 16/36.

Céspedes, L. F. & Velasco, A. (2014). “Was This Time Different?: Fiscal policy in Commodity Republics”. Journal of Development Economics, 106, 92-106.

Combes, J. L., Minea, A., Mustea, L. & Sow, M. N. ) 2014(. “The Euro and the Crisis: Evidence of Recent Fiscal Multipliers”. Revue d'économie politique, 124(6), 1013-1038.

Costa, A. E. & Rodriguez, A. (2018). “Oil-Shocks and the Cyclicality of Fiscal Policy in a Developing Oil-Exporting Economy: The Case of Angola”. Leeds University Business School Working Paper.

‏Coutinho, L., Georgiou, D., Heracleous, M., Michaelides, A. & Tsani, S. (2013). “Limiting Fiscal Procyclicality: Evidence from Resource-Rich Countries (No. 9672)”. CEPR Discussion Papers.

Draghi, M. (2014). “Unemployment in the Euro Area”. In Speech at the Annual Central Bank Symposium in Jackson Hole, 22, 10-35.

El Anshasy, A. A. & Bradley, M. D. (2012).“Oil Prices and the Fiscal Policy Response in Oil-Exporting Countries”. Journal of Policy Modeling, 34(5), 605-620.

Filis, G., Degiannakis, S. & Floros, C. (2011). “Dynamic Correlation between Stock Market and Oil Prices: The Case of Oil-Importing and Oil-Exporting Countries”. International Review of Financial Analysis, 20(3), 152-164.‏

Frankel, J. A., Vegh, C. A. & Vuletin, G. (2013). “On Graduation from Fiscal Procyclicality”. Journal of Development Economics, 100(1), 32-47.

Gavin, M. & Perotti, R (1997). “Fiscal Policy in Latin America”. NBER Macroeconomics Annual, 12, 11-61.

Husain, A. M., Tazhibayeva, K. & Ter-Martirosyan, A. (2008). “Fiscal Policy and Economic Cycles in oil-Exporting Countries”. IMF Working Paper 08/253.

International Labour Organization (2015). “Fiscal Rules, Growth and Employment: a Developing Country Perspective”. International Labour Office Employment Policy Dept, (No. 994881313402676).

Jalles, J. T. (2018). “Fiscal Rules and Fiscal Counter-Cyclicality”. Economics Letters, 170, 159-162.‏

Kaminsky, G. L., Reinhart, C. M. & Végh, C. A. (2004). “When it Rains, it Pours: Procyclical Capital Flows and Macroeconomic Policies”. NBER macroeconomics annual, 19, 11-53.

Koh, W. C. (2017). “Fiscal Policy in Oil‐exporting Countries: The Roles of Oil Funds and Institutional Quality”. Review of Development Economics, 21(3), 567-590.

Kumhof, M. & Laxton, D. (2013). “Simple Fiscal Policy Rules for Small Open Economies”. Journal of International Economics, 91(1), 113-127.

Lozano, I. (2010). “Fiscal Policy in Colombia and a Prospective Analysis After the 2008 Financial Crisis”. Borradores De Economia Working Paper, No. 59.

Medina, J. P. & Soto, C. (2016). “Commodity Prices and Fiscal Policy in a Commodity Exporting Economy”. Economic Modelling, 59, 335-351.

Medina, L. (2010). “The Dynamic Effects of Commodity Prices on Fiscal Performance in Latin America”. IMF Working Paper 10/192.

Pop, R. E. (2016). “A Small-Scale DSGE-VAR Model for the Romanian Economy”. Economic Modelling, 67, 1-9.

Talvi, E. & Vegh, C. A. (2005). “Tax Base Variability and Procyclical Fiscal Policy in Developing Countries”. Journal of Development Economics, 78(1), 156-190.

Vegh, C. A. & Vuletin, G. (2015). “How is Tax Policy Conducted Over the Business Cycle?”. American Economic Journal: Economic Policy, 7(3), 327-370

Woo, J. (2009). “Why do More Polarized Countries Run More Procyclical Fiscal Policy?”. The Review of Economic and Statistics, 91(4), 850-870.